Het Nieuwe Amsterdam Museum

Stadsmuseum van de toekomst

Amsterdam Museum Neutelings Riedijk VOGELVLUCHT NIEUW CROP

Een nieuw stadsmuseum

Het nieuwe Amsterdam Museum wordt een publieksvriendelijke plek waar bezoekers en bewoners Amsterdam leren kennen in een museumgebouw dat in verbinding staat met de buurt, de stad en haar bewoners. De veranderingen zullen ín het museumgebouw het meest voelbaar zijn. Naar verwachting zal het nieuwe Amsterdam Museum over enkele jaren openen, ter gelegenheid van de 750ste verjaardag van de stad.

Op weg naar het nieuwe museum

Het museum is sinds 1975 gevestigd in het voormalige Burgerweeshuis aan de Kalverstraat. De locatie in het hart van de binnenstad en de rijke geschiedenis van het monument maken het de ideale plek voor het Amsterdam Museum. Om ook voor de komende generaties de museale ambities hier waar te kunnen maken, zijn aanzienlijke verbeteringen nodig.

Het ontwerp van Neutelings Riedijk Architecten is gebaseerd op vier uitgangspunten: ruimte voor collectie en publiek, toegankelijkheid, zichtbaarheid en verduurzaming. De voorbereidingen van de renovatie zijn inmiddels in volle gang. Op deze website vindt u meer informatie over de plannen. Zo kunt u onderaan deze pagina een uitgebreide brochure en alle beschikbare persinformatie downloaden. De komende tijd zal op deze plek steeds meer informatie worden toegevoegd.

Over het gebouw

Het gebouw aan de Kalverstraat is in de afgelopen eeuwen steeds aangepast aan zijn gebruikers. Door de eeuwen heen groeide het mee met de wensen van de bewoners: de zusters van het St. Luciënklooster, de wezen van het Burgerweeshuis en de bezoekers van het Amsterdam Museum. Het monument en de locatie vertellen de verhalen van Amsterdam. Dat is ook nu nog aan het gebouw af te lezen. Aan de historische structuur van huizen, aan de poorten en binnenplaatsen bijvoorbeeld, aan de gevels ontworpen door Jacob van Campen. Onderdelen die in het nieuwe ontwerp behouden blijven.

Een gebouw vol geschiedenis

Het voormalige Burgerweeshuis is de perfecte locatie voor het museum, maar werd nooit gebouwd áls museum. De beperkingen daarvan zijn problematisch en staan in de weg van een 21ste-eeuwse bezoekersbeleving.

De niveauverschillen en de routing beperken de toegankelijkheid voor mensen met een fysieke beperking. Door de geringe zaalafmetingen is het onmogelijk om alle stukken in de collectie te tonen. Grote topstukken zijn nu elders ondergebracht - zoals in de Hermitage Amsterdam - of blijven in depot. Ook op gebied van daglicht, klimaat en duurzaamheid moet een forse moderniseringsslag worden gemaakt. Noodzakelijke ingrepen die met respect voor de monumentale waarde van het gebouw gedaan worden en waar zorgvuldige afwegingen van experts, omwonenden en belangenorganisaties aan ten grondslag liggen.

Wat gaat er gebeuren?

Er komen grotere museumzalen met meer ruimte voor de collectie, tijdelijke presentaties en educatie. De nieuwe goed uitgeruste multifunctionele werk- en ontvangstruimtes en een auditorium die er komen zijn geschikt voor debat, workshops en onderwijs. Het gebouw krijgt een duidelijk museaal parcours dat toegang geeft tot alle delen, ook de monumentale ruimten zoals het historische authentieke gewelf – dat nu niet toegankelijk is voor publiek - en de Regentenkamer. Het ontwerp voorziet in een vanzelfsprekende routing met een begin, midden en einde. Bovendien wordt het museum van boven tot onder, optimaal toegankelijk voor iedereen. Ook voor de bezoekers met een fysieke beperking. Op het gebied van daglicht, klimaat en duurzaamheid moeten ook forse moderniseringsslagen worden gemaakt.

Amsterdam Museum Neutelings Riedijk VOGELVLUCHT NIEUW CROP

Open naar de stad

Het nieuwe museum wordt beter herkenbaar en toegankelijk voor álle bezoekers. Rond de binnenhoven en aan de Nieuwezijds Voorburgwal komen op de begane grond publieke functies, zoals een museumrestaurant, een auditorium en educatieruimten. De ramen en deuren van het monument, die nu vaak geblindeerd en gesloten zijn, gaan weer open. Het museum vormt daarmee een uitnodigend gezicht naar de stad en brengt leven in de hoven en aan de straat.

Amsterdam Museum Neutelings Riedijk DWARSDOORSNEDE A

Versterking van de historische structuur van huizen en hoven

Aan het ontwerp ligt een grondige analyse van de historie van het gebouw ten grondslag. Het monument heeft een kenmerkende structuur van huizen, gebouwd rondom hoven ontsloten door een poort. Vroeger functioneerde het als ‘dorpje in de stad’. Deze structuur is ook vandaag nog herkenbaar en wordt met het nieuwe ontwerp behouden en versterkt. De nieuwe hoofdentree komt in het midden van het complex, zodat alle bezoekers via één van de poorten binnenkomen en de hoven ontdekken voordat ze het gebouw binnengaan. De nieuwe gebouwdelen zijn ingepast in de historische structuur en voegen zich, met schuine kappen, in het bestaande daklandschap.

Een nieuw hart voor het Amsterdam Museum

De Stadshal, de nieuwe publieke entreehal, vormt straks het hart van het nieuwe museum. Het is een dubbelhoge ruimte, met een tribunetrap en bezoekersvoorzieningen zoals garderobe, sanitair, winkel, koffiepunt, infobalie en kassa. De Stadshal heeft een vrij toegankelijke omloop. Net als in de huidige Amsterdam Galerij is de omloop straks zonder kaartje voor iedereen te bezoeken. De Stadshal geeft toegang tot het oudste deel van het gebouw: het ondergrondse gewelf. Hier begint en eindigt de nieuwe museumroute.

Amsterdam Museum Neutelings Riedijk LANGSDOORSNEDE

Ruimte voor de collectie

Het Amsterdam Museum beheert de collectie van de stad met zo’n 100.000 zeer uiteenlopende voorwerpen - reusachtig groot of minuscuul - uit alle periodes van de geschiedenis van de stad. Variërend van kunstnijverheid tot alledaagse gebruiksvoorwerpen. Sommige werken, zoals de groepsportretten uit de 17e eeuw, zijn zo groot dat deze in het huidige gebouw niet getoond kunnen worden. Het ontwerp voorziet daarom in vijf nieuwe zalen. Hiervoor worden op drie plaatsen nieuwe gebouwdelen ingepast, als nieuwe huizen ingevoegd in de historische structuur, onzichtbaar vanuit de binnenplaatsen.

Een logische museumroute

In de museumroute wisselen oud en nieuw elkaar af en is veel ruimte om de verhalen van verleden, heden en toekomst van de stad te vertellen. De museumroute wordt een doorgaand éénrichtingscircuit, waar bezoekers hun weg makkelijk vinden. Ook de historische interieurs, zoals de Regentenzaal die nu moeilijk te vinden is, worden deel van de integraal toegankelijke route. Op de eerste verdieping loopt de bezoeker rond de Meisjesplaats. De Grote Zaal boven de Stadshal vormt het hoogtepunt van de route. Hier komen de topstukken uit de collectie volledig tot hun recht. Alvorens het bezoek te besluiten met de presentaties rond de Jongensplaats, kan de bezoeker naar buiten. Het ontwerp voorziet tussen de oude kappen in een uitzichtpunt over de stad, hét hoofdonderwerp van het museum.

Amsterdam Museum Neutelings Riedijk DWARSDOORSNEDE B DAG

Een duurzaam monument

Het gebruik van een bestaand gebouw is duurzamer dan nieuwbouw. Ook is het behoud van het rijksmonument een essentieel onderdeel van de opdracht. De oude delen van het gebouw worden gerestaureerd, in samenwerking met restauratiearchitect TPAHG Architecten. Het ontwerp wordt uitgewerkt door een integraal ontwerpteam en zal worden gebouwd volgens de huidige duurzaamheidsinzichten. Er komt een warmte-koude opslag in de bodem en het gebouw wordt, waar mogelijk, voorzien van zonnepanelen. De installaties verbruiken weinig stroom en water, en regenwater wordt opgeslagen voor bevloeiing van de binnenplaatsen. De groenvoorziening rondom het uitzichtpunt draagt bij aan de waterberging en warmteregulering. Tot slot is het materiaalgebruik circulair en zo duurzaam mogelijk: de nieuwe constructies zijn grotendeels van hout en zogeheten CLT-hout (Cross Laminated Timber of kruislaaghout) en de interieurafwerkingen zijn waar mogelijk van hergebruikt materiaal. Het ontwerp is gebaseerd op het BREEAM In-Use Excellent certificaat.

Gezicht op Amsterdam in vogelvlucht Cornelis Anthonisz 1538 inv nr SA 3009 foto Amsterdam Museum

Pers

Bent u van de pers en heeft u vragen naar aanleiding van deze informatie? Of wilt u een afspraak maken voor een toelichting? Neemt u dan contact op met het Amsterdam Museum, via pr@amsterdammuseum.nl of via 020 5231 822 (woordvoerder Janine Fluyt). Persinformatie en beeldmateriaal kunt u hieronder downloaden.

De artist impressions van Neutelings Riedijk Architecten zijn bedoeld om een globale visuele indruk te geven van het ontwerp. De beelden vormen in die zin géén exacte weergave van de toekomstige werkelijkheid.

Downloads

Bekijk de brochure (pdf)
Download het persbericht (pdf)
Download persfoto's ontwerp (pdf)
Download persfoto's Amsterdam Museum (pdf)